مرکز بهداشت غرب تهران

به گزارش روابط عمومی مرکز بهداشت غرب تهران، انتشار خبرهایی درباره احتمال ابتلا به طاعون ریوی در پی مرگ یک فرد در روسیه، بار دیگر نام این بیماری عفونی را به صدر اخبار بازگردانده و پرسش‌هایی درباره راه‌های انتقال، علائم هشداردهنده، وضعیت طاعون در ایران و راهکارهای پیشگیری از آن مطرح کرده است.

در همین راستا، الهه هدایت‌پور، کارشناس واحد بیماری‌های واگیر مرکز بهداشت غرب تهران، در گفت‌وگویی به تشریح ابعاد مختلف این بیماری پرداخت و بر اهمیت مراقبت‌های اپیدمیولوژیک، تشخیص به‌موقع موارد مشکوک و ضرورت دریافت اطلاعات از منابع معتبر تأکید کرد.

در ادامه، مهم‌ترین نکات درباره طاعون، علائم طاعون ریوی، راه‌های انتقال و توصیه‌های بهداشتی برای پیشگیری از ابتلا را از زبان این کارشناس می‌خوانید.

 طاعون چیست و چگونه به انسان منتقل می‌شود؟

 طاعون یک بیماری عفونی ناشی از باکتری Yersinia pestis است که به‌طور طبیعی در برخی مناطق جهان و در چرخه انتقال میان جوندگان و کک‌های آلوده وجود دارد. این بیماری می‌تواند از طریق گزش کک آلوده، تماس با بافت‌ها یا مایعات بدن حیوان آلوده و در نوع ریوی، از طریق قطرات تنفسی در تماس نزدیک با فرد مبتلا منتقل شود.

 طاعون ریوی چه علائمی دارد و چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

طاعون ریوی ممکن است با شروع ناگهانی تب، ضعف، سرفه، درد قفسه سینه، تنگی نفس و گاهی خلط خونی بروز کند. این شکل از بیماری می‌تواند به‌سرعت پیشرفت کند؛ به همین دلیل، در صورت بروز علائم مشکوک، به‌ویژه پس از تماس پرخطر با حیوان آلوده یا فرد مبتلا، مراجعه فوری به مراکز درمانی و ارزیابی پزشکی اهمیت زیادی دارد. تشخیص سریع و شروع به‌موقع درمان در صورت تأیید بیماری، نقش مهمی در کنترل آن دارد.

 آیا طاعون به‌طور کامل از بین رفته است؟

خیر. طاعون به‌طور کامل از طبیعت حذف نشده و همچنان در برخی مناطق جهان، در کانون‌های طبیعی و چرخه انتقال میان حیوانات و ناقلین وجود دارد. البته وجود این کانون‌ها لزوماً به معنای وقوع طغیان انسانی نیست. همچنین، مطرح‌شدن احتمال ابتلا به طاعون در گزارش‌های اولیه، به‌تنهایی برای تأیید تشخیص یا نتیجه‌گیری درباره وقوع طغیان کافی نیست و بررسی‌های تخصصی و شواهد آزمایشگاهی و اپیدمیولوژیک ضرورت دارد.

 چرا نام طاعون دوباره در رسانه‌ها مطرح شده است؟

سابقه تاریخی طاعون در ایجاد همه‌گیری‌های گسترده و مرگ‌ومیر بالا، همواره حساسیت عمومی نسبت به این بیماری را افزایش داده است. انتشار گزارش‌هایی درباره مرگ یک فرد در روسیه پس از ابتلا به بیماری تنفسی شدید با علت نامشخص و مطرح‌شدن احتمال طاعون ریوی در ارتباط با این رویداد، موجب جلب توجه رسانه‌ها شده است. با این حال، باید توجه داشت که طرح یک احتمال تشخیصی در گزارش‌های اولیه، به معنای تأیید قطعی بیماری یا وقوع همه‌گیری نیست و اخبار باید بر اساس اطلاعات معتبر و نتایج بررسی‌های رسمی ارزیابی شوند.

 وضعیت طاعون در ایران چگونه است و چه اقداماتی برای کنترل آن اهمیت دارد؟

 بر اساس گزارش‌های موجود، در برخی مناطق ایران نیز کانون‌های طبیعی طاعون شناسایی شده‌اند. ازاین‌رو، استمرار مراقبت‌های اپیدمیولوژیک، بررسی مخازن حیوانی و ناقلین، شناسایی به‌موقع موارد مشکوک انسانی و آموزش کارکنان بهداشتی و درمانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. پایش مستمر و اطلاع‌رسانی صحیح می‌تواند در شناسایی به‌موقع موارد احتمالی و پیشگیری از گسترش بیماری نقش مؤثری داشته باشد.

 مردم برای پیشگیری از ابتلا به طاعون چه نکاتی را باید رعایت کنند؟

توصیه می‌شود افراد از تماس مستقیم با جوندگان بیمار یا مرده و دست‌زدن به لاشه حیوانات بدون رعایت اصول ایمنی خودداری کنند. همچنین، در صورت حضور در مناطق دارای کانون طبیعی بیماری، باید توصیه‌های بهداشتی و حفاظتی مربوط به پیشگیری از گزش کک‌ها رعایت شود. افرادی که پس از تماس پرخطر دچار علائمی مانند تب ناگهانی، سرفه یا تنگی نفس می‌شوند، باید بدون تأخیر به مراکز درمانی مراجعه کنند و سابقه تماس احتمالی خود را به کادر درمان اطلاع دهند.

 پیام پایانی شما به مردم درباره اخبار منتشرشده پیرامون طاعون چیست؟

بازگشت نام طاعون به اخبار، لزوماً به معنای وقوع طغیان یا افزایش خطر ابتلا نیست. آنچه اهمیت دارد، بررسی دقیق اطلاعات، توجه به شواهد اپیدمیولوژیک و آزمایشگاهی و اطلاع‌رسانی مسئولانه است. مردم باید اخبار مربوط به بیماری‌های عفونی را از منابع معتبر پیگیری کنند و از بازنشر مطالب تأییدنشده که می‌تواند موجب نگرانی عمومی شود، بپرهیزند. آگاهی، مراقبت و اطلاع‌رسانی صحیح، سه اصل مهم در مواجهه با اخبار بیماری‌های عفونی هستند.